4**** Recensie Alice NRC

“Ben je op het begin gewoon nog een bezoeker, op afstand, op het eind voert Alice je naar dat ene moment i het leven dat iedereen zal meemaken: het afscheid van wie je bent geweest. De voorstelling brengt dat op een ontroerende manier dichtbij”

4**** recensie  De Mijne – De Limburger

“De Mijne is een ontroerend miniatuurtje, teder en breekbaar, om in te lijsten in het museum van ons geheugen!”

4**** recensie De Mijne - Dagblad De Limburger

Interview – De Telegraaf

” Wanneer je de dood in de ogen kijkt, leer je leven”

“De theatermaakster, die zich al een tijdje ophoudt in het verzorgingshuis, wordt af en toe door een bewoner aangeklampt. De mensen voelen zich gehoord door haar, omdat ze echte gesprekken met ze aanging waarin ze vragen stelde die niemand anders aan hen stelde”

 

Interview Theatermagazine Jeroen

“Als je je eigen angsten onder ogen durft te komen wordt je gelukkiger. Ik ben een rijk mens.”

Recensie Alice Cultuurbewust.nl

“Alice is een nooit eerder vertoonde kijk in de wereld van de ouderdom.”

“Omdat het hoorspel geniaal in elkaar steekt, blijft het niet bij een kijkje in de keuken van; het publiek zelf is ineens zestig jaar ouder”

CultuurBewust

Recensie ‘Alice’ 26-05-2014

Verdwalen in de prikkelende wereld van de ouderdom in de theatrale wandeling Alice van Toneelgroep Maastricht

IMG_3740

Door: Flore van Eerde

26 mei 2014

“Iedereen wil oud worden. Niemand wil oud zijn.” De theatrale wandeling Alice laat je verdwalen in de wereld van hulpbehoevende ouderen. Met een koptelefoon op dwaal je door Verzorgingshuis Lenculenhof in Maastricht. De rode draad van deze bijzondere theaterervaring is een verrassende: het gevoel van leven. Regelmatig vraagt een stem je om te voelen aan je hart. Alice is confronterend en prikkelend tegelijkertijd.

Ieder theaterseizoen biedt Toneelgroep Maastricht een jonge maker de kans om een project te realiseren. Dit seizoen is regisseur Mariël Vaartjes de gelukkige. Zij bedacht een ultieme manier om jonge mensen intensief kennis te laten maken met de ouderdom. Tijdens de theatrale wandeling leiden verschillende stemmen je via een koptelefoon door het verzorgingshuis. De bewoners, het café, de badkamer en nog veel meer andere onderdelen blijven niet verborgen. De gehele route vertellen diverse mensen je over het huis en de verhalen die er leven. Zoals de alcoholverslaafde man die staand stierf en de vrouw die van de ene op de andere dag alleen nog maar Spaans sprak. Soms mompelt er ook een verwarde oudere dame doorheen. “Zeven, zes, vijf, vier, hoedje van, hoedje van”, zingt ze zachtjes. 

Verdwalen in een andere wereld
Een uur lang voelt het alsof je net als Alice, bekend van Lewis Carrolls’ kinderboek, in een andere wereld verdwaalt. Mariël Vaartjes baseert haar productie dan ook op Alice in Wonderland. Precies zoals in Alice’ verhaal, is de realiteit op een gegeven moment niet van de droom te onderscheiden. Het verschil tussen de echte bewoners en acteurs is bijvoorbeeld onduidelijk. Maar ook de ruimtes roepen achteraf verwarring op. Want was die kamer nou wel of niet speciaal voor het project ingericht? Tussendoor vraagt de stem je om je hand op je borst te plaatsen en het aantal slagen te tellen.

Bingo
“Mevrouw van Eerde, waarom bent u de keuken ingelopen? Komt u maar mee. Voorzichtig, niet zo snel!” Een verpleger pakt me stevig vast en begeleidt me naar de recreatieruimte. “U kunt hier gaan zitten en meedoen met bingo. Ik kom zo bij u terug.” Plotseling behandelen de verplegers het publiek ook als dementerende bejaarden. Net zo confronterend is de scène waarin je vlak voor een oude dame moet gaan zitten. Ze kijkt je recht in de ogen aan en dringt daarmee echt tot je door. Na dit moment kun je de ouderdom niet meer negeren. Tegelijkertijd besef je dat je leeft.

Ineens zestig jaar ouder
Alice is een nooit eerder vertoonde kijk in de wereld van de ouderdom. Het zachte pianospel dat tijdens het hoorspel klinkt, voegt daar een sprookjesachtig element aan toe. Omdat het hoorspel geniaal in elkaar steekt, blijft het niet bij een kijkje in de keuken van; het publiek zelf is ineens zestig jaar ouder. Zo komt de ouderdom, iets waarvan iedereen weet dat het komt maar waar niemand mee bezig is, vlakbij. Dat is confronterend en prikkelend tegelijkertijd.

http://www.cultuurbewust.nl/theater-92137-recensie-alice-toneelgroep-maastricht/

Recensie Alice Dichtbij.nl

“Het is een toneelvoorstelling die eigenlijk iedereen zou moeten zien”

“Alice van Toneelgroep Maastricht is een briljant bedacht concept dat je bij de les houdt en je tegelijkertijd met de neus op de feiten drukt: moeten we als samenleving wel willen dat er op ouderenzorg wordt bezuinigd?”

RECENSIE Alice van Toneelgroep Maastricht: briljante voorstelling over ouder worden en vergankelijkheid

REGIO  |   31 mei 2014   |   reageer  |   Door Maarten van Laarhoven

(Foto: Toneelgroep Maastricht)

MAASTRICHT – Het is een toneelvoorstelling die eigenlijk iedereen zou moeten zien: Alice, een theatrale wandeling verzorgd door Toneelgroep Maastricht en geïnspireerd door de 19deeeuwse vertelling Alice in Wonderland. Het stuk, bedacht en geregisseerd door Mariël Vaartjes, speelt zich af in het Maastrichtse verzorgingshuis Lenculenhof (Envida). Zondag 1 juni wordt het realistische werk waarin de bewoners als figurant fungeren, voor het laatst gespeeld. Onze verslaggever wandelde mee tijdens een van de laatste voorstellingen en at na afloop advocaat met slagroom om te bekomen van de schrik.

Je weet dat je het kúnt verwachten, maar toch verwacht je het niet. Het is tevens het moment waarop na drie kwartier lopen de verwarring genadeloos toeslaat: een lid van het verzorgend personeel pakt je plotseling bij de arm en spreekt je toe alsof je een klein kind bent. Je krijgt te horen dat je helemaal de verkeerde kant oploopt. Gevraagd wordt of het wel goed met je gaat, of je je medicijnen wel hebt ingenomen, waarom je je rollator niet bij je hebt en of je het niet heel erg koud hebt… Je stamelt, weet niet goed wat je moet zeggen, reageert verschrikt…

Op dat moment heb je al zo’n 45 minuten door de lange gangen van het verzorgingstehuis gestiefeld. Moederziel alleen. Met een koptelefoon op je hoofd. In gedachten verzonken en onwillekeurig luisterend naar de instructies en verhalen die je ingefluisterd krijgt…

Alice, een ‘theatrale wandeling’ van Toneelgroep Maastricht door verzorgingstehuis Lenculenhof in de Abtstraat in Maastricht, is een voorstelling die eigenlijk iedereen zou moeten zien, of beter gezegd: zou moeten ondergaan. Al was het maar om te kunnen inschatten wat ouder worden inhoudt. Immers: ‘Iedereen wil graag oud worden, maar niemand wil oud zijn’, zoals een rustgevende stem de ‘toeschouwer’ influistert via de koptelefoon.

De bewoners van het verzorgingstehuis, het podium dat je op het punt staat te betreden, waarschuwt ‘de stem’ voorafgaand aan de wandeling, hebben op de keper beschouwd maar één ding met elkaar gemeen: hun leeftijd. En daar houdt eigenlijk alles mee op. Op een bepaald moment maakt het niet meer uit wie je bent geweest of wat je hebt gedaan. Elk mens heeft zijn herinneringen. Hij koestert die, of wil ze juist vergeten. Soms gaat het vergeten helaas vanzelf.

De theatrale wandeling, bedacht en geregisseerd door Mariël Vaartjes (Groningen 1983), biedt een fascinerend kijkje in de wereld van het ouder worden. Terwijl je door de verlaten gangen van het 128 bewoners tellende gebouw wandelt, en de ene na de andere deur opent en weer dichtslaat, ben je getuige van het dagelijks leven in het verzorgingstehuis en lopen werkelijkheid en verbeelding door elkaar, op een manier die soms ontroerend en soms ronduit angstaanjagend is, bij tijd en wijle je hart op hol doet slaan, maar tegelijkertijd gevoelens van berusting in je wakker maakt.

Alice is geïnspireerd op Alice in Wonderland, het beroemde boek uit 1865 van de Engelse schrijver Lewis Caroll. Het is dan ook een voorstelling waarbij je ogen en oren tekort komt. Het stuk, dat het midden houdt tussen een hoorspel en een toneelstuk op locatie, is opgebouwd uit persoonlijke verhalen en herinneringen van ouderen, geluidsfragmenten en – niet te vergeten – knotsgekke verwikkelingen en scènes waarvan je plotseling zelf deel uitmaakt.

Het stuk zit vol met verwijzingen naar Alice in Wonderland. Uiteraard is er een fles waar ‘drink mij’ op staat. En in de keuken staat een schaal – ‘eet mij’ – met overheerlijke koekjes. Waar de Alice uit het boek via een peilloos diep konijnenhol van de ene in de andere bizarre scène terechtkomt, belandt de bezoeker bij Toneelgroep Maastricht via allerlei trappen en een ondergrondse parkeergarage in situaties die hij niet snel meer zal vergeten. Is het echt of word je in de maling genomen? Is de oudere dame die bestraffend toespreekt omdat je op de plaats van haar vriendin bent gaan zitten echt dementerend? Of is het gespeeld?

Waar de Alice van Lewis Caroll vreemde tuinmannen ontmoet in de vorm van speelkaarten, zit de bezoeker van de Maastrichtse voorstelling plotseling in een café, waar gezellig drinkende ouderen een kaartje leggen, om even later naar een grote recreatiezaal te worden geleid, waar tientallen ouderen zitten te kienen. De cijfers op de kaarten corresponderen niet met de getallen die worden omgeroepen: 1941, 1953, 1965… het blijken jaartallen te zijn, plakkers in een album vol vergeelde, maar soms zeer dierbare foto’s.

Alice van Toneelgroep Maastricht is een briljant bedacht concept dat je bij de les houdt en je tegelijkertijd met de neus op de feiten drukt: moeten we als samenleving wel willen dat er op ouderenzorg wordt bezuinigd? Lopen we niet een gigantisch risico door van familie te verwachten dat zij in lengte van dagen voor hun dierbare zorgen? Alice zit zo goed in elkaar dat je in zestig minuten alle fases van je leven – inclusief de jaren die hopelijk nog volgen – in een sneltreinvaart aan je voorbij ziet trekken.

Na ongeveer een uur sta je weer buiten en word je teruggeleid naar de plek waar de duizelingwekkende ervaring begon: de ingang van het ijzeren konijnenhol waardoor je – als zijnde Alice in Wonderland – was afgedaald op weg naar een onbekende wereld. Gelukkig was het maar een droom!

De voorstelling Alice van Toneelgroep Maastricht is in september – in aangepaste vorm – te zien en te beleven tijdens Cultura Nova in Heerlen. Zie ook www.cultura-nova.nl

Review Cultura Nova 2015  – De Limburger

 

Vooraankondiging ‘De Mijne’

Voorbeschouwing Dagblad De Limburger – Alice

“Individueel wandelend door het tehuis lopen theater en werkelijkheid steeds verder door elkaar”